HomeBeth i’w wneud mewn argyfwng

Beth i’w wneud mewn argyfwng

Y peth pwysicaf yw bod y person sydd mewn argyfwng yn cael mynegi eu teimladau mewn lle diogel ac yn teimlo bod eu llais yn cael ei glywed.

Efallai nad ydych yn gwybod yn union sut mae’n teimlo ond gall ceisio deall a gwrando ar rywun fod o gymorth mawr iddyn nhw wrth weithio trwy eu profiad a gwneud synnwyr ohono. Peidiwch â bod ofn gofyn cwestiynau i gael darlun cliriach o’r hyn sydd ei eisiau ar y person er mwyn goresgyn argyfwng.

Beth yw argyfwng?

Gall y gair ‘argyfwng’ olygu amryw o bethau, yn dibynnu ar yr unigolyn a’u hamgylchiadau.

Rhai teimladau sy’n gyffredin yn ystod argyfwng yw trallod, teimlo’n ddiymadferth, panig, colli gobaith, methu ymdopi neu dim awydd ymdopi ag anawsterau bywyd mwyach, neu golli cysylltiad neu ddealltwriaeth o realiti.

Beth i wneud mewn argyfwng

Bydd y ffordd o ddatrys argyfwng yn amrywio yn dibynnu ar ddymuniadau ac anghenion yr unigolyn.

Mae rhai pobl yn teimlo bod sgwrs gyda pherson maen nhw’n ymddiried ynddynt yn helpu, ac efallai bydd eraill yn mynd i uned damweiniau ac achosion brys eu hysbyty lleol, yn gwneud apwyntiad brys gyda’u meddyg teulu, yn trefnu sesiwn cwnsela neu’n defnyddio llinell gymorth.

Cael cymorth i chi’ch hunan

Mae’n bwysig siarad gyda rhywun rydych yn ymddiried ynddynt; gallai hyn olygu person rydych chi’n agos atynt, ffrind neu berson proffesiynol. Weithiau, gall dim ond cael rhywun i wrando a deall ddechrau ysgafnhau eich baich a rhoi synnwyr o obaith a all eich helpu i ddechrau teimlo’n well.

Cymorth proffesiynol

Os ydych chi’n teimlo eich bod mewn perygl dybryd, gallwch alw 999 neu fynd i’ch Adran Damweiniau ac Achosion Brys leol.

Cysylltu â’ch Meddyg Teulu

Gallwch gysylltu â’ch meddygfa meddyg teulu a gofyn am apwyntiad brys. Mewn argyfwng, dylid cynnig apwyntiad i chi gyda’r meddyg cyntaf sydd ar gael.

Ceir mwy o wybodaeth am drefnu apwyntiadau meddyg teulu ar wefan y GIG yma neu gallwch ddod o hyd i’ch meddyg teulu lleol yma.

Llinellau Cymorth

Mae nifer o linellau cymorth penodol sydd ar agor trwy’r dydd, bob dydd, lle gallwch siarad yn gyfrinachol â rhywun am unrhyw anawsterau rydych chi’n eu cael.

  • Y Samariaid: ar gael ar y ffôn 24 awr y dydd, 365 diwrnod y flwyddyn. Gallwch eu galw am ddim ar 116 123.
  • C.A.LL Helpline: yn cynnig cefnogaeth emosiynol a gwybodaeth/llenyddiaeth ar iechyd meddwl a materion cysylltiedig i bobl Cymru.
  • Young Minds: gallwch anfon neges testun at wasanaeth negeseuon Young Minds Crisis Messenger, am gefnogaeth 24/7 am ddim ledled y Deyrnas Unedig os ydych chi mewn argyfwng iechyd meddwl. Os oes angen help brys arnoch, tecstiwch YM at 85258. Atebir pob neges testun gan wirfoddolwyr hyfforddedig, gyda chefnogaeth gan oruchwylwyr clinigol profiadol.
  • Mae Young Minds hefyd yn cynnig llinell gymorth i rieni a gwarcheidwaid: 0808 802 5544.
  • Papyrus: ar gyfer pobl dan 35 a’r rhai sy’n eu cefnogi. Mae Papyrus yn cynnig Hopeline, a gellir cysylltu â’r llinell hon ar 0800 068 4141.

Meddyliau am hunanladdiad

Mae Staying Safe, i gadw’ch hunan yn ddiogel rhag meddyliau am hunanladdiad, yn llwyfan sy’n cynnig cydymdeimlad, caredigrwydd a ffyrdd hawdd o helpu i gadw pobl yn fwy diogel rhag meddyliau am niweidio a lladd eu hunain, chwilio am gysur a chael gobaith am adferiad, trwy gyfrwng fideos pwerus gan bobl sydd â phrofiad personol.

Ewch i’r wefan i weld eu fideos ac adnoddau am ddim.

Cwnsela

Gall cwnsela a therapïau siarad eich helpu i weithio trwy eich teimladau a’r cyfnodau anodd sy’n effeithio arnoch.

Mewn sesiwn cwnsela, bydd therapydd hyfforddedig yn gwrando arnoch ac yn eich helpu i ganfod ffyrdd o symud tuag at adferiad iechyd meddwl cadarnhaol. Mae llawer o wahanol ddulliau cwnsela ac mae mwy o wybodaeth amdanynt i’w gweld ar wefan Breathe.

Breathe yw ein canolfan cwnsela a lles yng Nghaerdydd. Os ydych chi’n byw mewn rhan arall o Gymru, gallwch ddefnyddio’r cyfeiriadur cwnsela hwn.

Grwpiau Cefnogaeth

Mae llawer o bobl yn teimlo bod siarad gyda phobl sydd wedi wynebu heriau neu anawsterau tebyg yn gallu bod yn werthfawr dros ben. Beth am wneud ychydig o ymchwil i weld a oes grŵp cefnogaeth yn eich ardal chi ar gyfer unrhyw rai o’r heriau rydych chi’n eu hwynebu? Os nad oes unrhyw beth ar gael yn eich ardal, gallwch chwilio ar-lein am grwpiau neu fforymau; yn aml iawn, elusennau sy’n eu rhedeg.

Mae’n bwysig cofio bod llawer o bobl yn cael profiad o fod mewn argyfwng, ond gyda’r gefnogaeth iawn mae’n bosibl mynd trwy’r cyfnodau heriol i fyw bywyd hapus a llawn boddhad. Efallai mai argyfwng yw’r peth anoddaf i chi ei wynebu, ond ymhen amser gallwch ddysgu o’r profiad hwn a hyd yn oed helpu eraill yn y dyfodol.

Dysgwch yma am sut mae rhai o’r bobl rydym wedi gweithio gyda nhw wedi goresgyn argyfyngau a chyfnodau anodd. [link to stories]